Hạt siêu mịn là gì? (Phần 2)

Thuật ngữ hạt siêu mịn (UFPs) dùng để chỉ các vật chất dạng hạt trong không khí có đường kính nhỏ hơn 0,1 micron (đôi khi được gọi là PM 0.1). Một số UFP có kích thước nhỏ tới 0,003 micron.

hat-sieu-min-la-gi-phan-2
Hạt siêu mịn là gì? (Phần 2)

Hạt siêu mịn ảnh hưởng đến chất lượng không khí trong nhà?

Giống như các chất ô nhiễm dạng hạt khác, UFP trong không khí ngoài trời có thể xâm nhập vào các không gian trong nhà thông qua các vết nứt và rò rỉ trong các tòa nhà cũng như qua cửa sổ, cửa ra vào và các khe hở khác trong nhà hoặc vỏ tòa nhà.

Một nghiên cứu năm 2019 được thực hiện ở bang Colorado của Hoa Kỳ cho thấy nồng độ hạt vật chất trong nhà có thể cao hơn tới 4,6 lần so với nồng độ ngoài trời khi không có các nguồn thông gió tự nhiên.

Hạt siêu mịn từ các nguồn trong nhà, chẳng hạn như nhà bếp hoặc đốt nhiên liệu sinh khối, cũng có thể tích tụ nồng độ cao đến mức nguy hiểm, đặc biệt là trong những ngôi nhà kín gió và có nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe.

Một bài báo đánh giá năm 2007 trên tạp chí Indoor Air cho thấy việc tiếp xúc với mức độ cao của hạt siêu mịn trong nhà trong thời thơ ấu có thể gây tổn thương phổi và viêm nhiễm, làm tăng nguy cơ mắc bệnh hen suyễn suốt đời của trẻ.

Tiếp xúc với lượng UFPs cao trong thời thơ ấu có thể gây tổn thương phổi và viêm nhiễm, làm tăng nguy cơ mắc bệnh hen suyễn suốt đời của trẻ.

Làm thế nào để làm giảm hạt siêu mịn

Dưới đây là một số hành động bạn có thể thực hiện để giúp giảm hạt siêu mịn:

  • Hạn chế sử dụng các phương tiện giao thông chẳng hạn như đi bộ, đi xe đạp, giao thông công cộng hoặc đi chung xe.
  • Sử dụng các phượng tiện chạy bằng điện để thay thế các phương tiện cá nhân có động cơ đốt trong.
  • Lắp đặt hệ thống năng lượng mặt trời trong nhà hoặc nơi làm việc để giúp giảm căng thẳng cho lưới điện.
  • Thay thế xe chạy bằng động cơ diesel bằng các phương tiện vận tải điện hoặc tiết kiệm nhiên liệu.
  • Giảm hoặc tránh mọi hnh thức đốt trong nhà , kể cả nến thơm và củi trong lò sưởi .
  • Sử dụng máy hút mùi nhà bếp để giúp giảm các chất ô nhiễm dạng hạt cũng như các chất ô nhiễm khói và khí khác sau khi bạn nấu ăn.
  • Hạn chế hút bụi trong nhà mỗi tuần một lần hoặc khi cần thiết hoặc sử dụng máy hút có bộ lọc HEPA .
  • Giảm hoặc bỏ hút thuốc lá, xì gà hoặc các sản phẩm vaping.

Có nên điều chỉnh các hạt siêu mịn không?

Cho đến khi các UFP tuân theo các tiêu chuẩn và quy định mới, chúng ta có rất ít hoạt động được thực hiện nhằm soát việc phát thải UFP do các nhà máy, cơ sở sản xuất và các nhà sản xuất ô tô có các phương tiện thải ra.

Một số tổ chức đã tiến hành các nghiên cứu độc lập về phát thải UFP trong khu vực để hiểu rõ hơn về nguồn, mô hình và ảnh hưởng sức khỏe của hạt siêu mịn và đóng góp vào công nghệ và quy định giám sát trong tương lai.

Năm 2014, Khu Quản lý Chất lượng Không khí Khu vực Vịnh (BAAQMD) đã hoàn thành một nghiên cứu về UFPs ở Khu vực Vịnh San Francisco, Hoa Kỳ, nơi sinh sống của gần 8 triệu người.

mot-su-gia-tang-nho-UFPs-lam-tang-20-so-ca-nhap-vien-do-cac-benh-ve-tim-mach
Một sự gia tăng nhỏ UFPs làm tăng 20% số ca nhập viện do các bệnh về tim mạch

Báo cáo chỉ ra rằng ngay cả một sự gia tăng nhỏ trong UFPs cũng có thể làm tăng gần 20% số ca nhập viện do các bệnh lý về tim, phổi và làm tăng nguy cơ tử vong do các bệnh lý này lên hơn 2%.

Một báo cáo về Khu vực Vịnh San Francisco cho thấy ngay cả một sự gia tăng nhỏ trong UFPs cũng có thể làm tăng gần 20% số ca nhập viện do các bệnh về tim và phổi.

Một báo cáo năm 2016 được xuất bản bởi Học viện Dị ứng, Hen suyễn và Miễn dịch học Hoa Kỳ cũng kết luận rằng tác hại đáng chú ý mà hạt siêu mịn gây ra cho cơ thể, bao gồm tổn thương DNA và tăng nguy cơ nhạy cảm với dị ứng.

Hội thảo của Cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ (EPA) năm 2016 cũng kết luận rằng đầu tư của các nhà sản xuất ô tô Hoa Kỳ vào giám sát UFP có thể giúp cô lập tốt hơn các cơ chế động cơ đốt dẫn đến phát thải hạt siêu mịn, tạo tiền đề cho các công nghệ hiệu quả hơn giúp giảm tổng lượng khí thải UFP.

Các bài viết liên quan:

Nến thơm: những nguy cơ tiềm ẩn

Hạt siêu mịn là gì? (Phần 1)

Một số tiến bộ đã được thực hiện về khả năng giám sát các UFP.

Một nghiên cứu năm 2021 trên tạp chí Science of the Total Environment cho thấy việc sử dụng lấy mẫu lốc xoáy để đo UFPs. Sử dụng lực ly tâm để tách UFP ra khỏi các vật chất khác trong không khí, lấy mẫu lốc xoáy đã thành công trong việc đo các phân tử sinh học có chứa các phần tử virus như SARS-CoV-2.

Với những cải tiến, lấy mẫu lốc xoáy có thể đo lường các UFP khác một cách nhanh chóng và chính xác trong khi vẫn phát hiện ra các sắc thái của phơi nhiễm.

Sử dụng lấy mẫu lốc xoáy, một nghiên cứu năm 2020 ở các đô thị Trung Quốc cho thấy mức độ phơi nhiễm UFP thay đổi trong ngày (0,13 μg/m3 đến 240,8 μg/m3) và cao nhất khi đi làm.

can-cac-phuong-an-nham-kiem-soat-khi-thai-ra-moi-truong
Cần các phương án nhằm kiểm soát khí thải ra môi trường

Một nghiên cứu năm 2020 liên quan đến các học sinh trung học ở thành thị Trung Quốc đã sử dụng kỹ thuật lấy mẫu lốc xoáy này để đề xuất hai mô hình chính trong phơi nhiễm hạt siêu mịn cá nhân:

  • Tiếp xúc với UFPs có thể khác nhau trong ngày (0,13 μg/m3 đến 240,8 μg/m3) . Nồng độ UFP cao nhất chủ yếu được tìm thấy trong nhà, đặc biệt là trong bệnh viện, nhà bếp gia đình hoặc phòng ngủ cách đường ít hơn 10 mét.
  • Mức độ phơi nhiễm UFP cao nhất trong quá trình đi làm. Sinh viên tham gia phải đối mặt với nồng độ hạt siêu mịn cao hơn nhiều khi di chuyển từ nhà đến trường hoặc khi rời cơ sở trường học để đi ăn so với bất kỳ thời gian nào khác trong ngày.

Các nghiên cứu khác có thể giúp nhắm mục tiêu điều tiết đối với các nguồn UFP quan trọng nhất trong nhà và ngoài trời như: khu vực nấu ăn hoặc đường phố đông đúc, giúp bảo vệ những người thường xuyên đi lại giữa không gian trong nhà và ngoài trời bị ảnh hưởng bởi UFPs.

Kết luận

Hạt siêu mịn là một trong những chất ô nhiễm phổ biến và nguy hiểm nhất trong không khí, với nhiều tác dụng phụ được ghi nhận đối với sức khỏe. Tuy nhiên, không có tiêu chuẩn quy định nào tồn tại để kiểm soát lượng khí thải UFP.

Nhiều tổ chức khoa học và y tế đang ngày càng kêu gọi đầu tư vào nghiên cứu nhằm nâng cao hiểu biết về cách đo lường, điều chỉnh và giảm thiểu UFPs để ngăn chặn những tác động xấu đến sức khỏe của con người.

Các cá nhân và tổ chức đều có thể thực hiện các biện pháp giúp giảm thiểu và ngăn chặn hoàn toàn lượng phát thải UFP bằng cách thay đổi các hành vi liên quan đến giao thông, sử dụng năng lượng và thói quen lối sống hàng ngày.

 

 

Tag: #onhiemmoitruongvn, #onhiemkhongkhi, #hatsieumin, #hatmin, #maylockhongkhi, #benhtim, #benhphoi, #SARS-CoV-2, #benhtieuduong, #ungthu, #timmach, #huyetapcao,

Search: onhiemmoitruongvn, ô nhiễm môi trường, hạt siêu mịn, hạt mịn, máy lọc không khí, bệnh tim, bệnh phổi, bệnh tiểu đường, ung thư, tim mạch, huyết áp cao, SARS-CoV-2

 

Nguồn: Sưu tầm