Không khí bị ô nhiễm có làm bạn tăng cân?

Ngay cả khi bạn tập thể dục thường xuyên và ăn uống đầy đủ, bạn vẫn có thể nhận được kết quả là tăng cân so với người theo cùng một chế độ. Nguyên nhân nào gây ra sự chênh lệch này? Có rất nhiều câu trả lời nhưng một trong những nguyên nhân vô hình, có thể đi thẳng vào cơ thể bạn mà bạn không hề hay biết đó là ô nhiễm không khí.

khong-khi-bi-o-nhiem-co-lam-ban-tang-can
Không khí bị ô nhiễm có làm bạn tăng cân?
Hạt mịn gây rối loạn hormone điều khiển sự thèm ăn

Ý tưởng về các hạt cực nhỏ trong không khí khiến bạn tăng cân có vẻ giống như điều không tưởng, nhưng khoa học thì chắc chắn về việc đó.

Các hạt mịn, có kích thước nhỏ hơn 2,5 micron và các hạt siêu mịn, có đường kính nhỏ hơn 0,1 micron, được cho là những chất ô nhiễm chịu trách nhiệm lớn nhất trong việc phá vỡ chức năng trao đổi chất.

Khi bạn hít vào, các chất ô nhiễm dạng hạt sẽ kích thích các phế nang trong phổi, nơi cho phép oxy đi vào máu của bạn. Do đó, màng phổi của bạn tiết ra các hormone làm cho insulin hoạt động kém hiệu quả hơn, chuyển hướng máu từ các mô cơ nhạy cảm với insulin và ngăn cơ thể bạn điều chỉnh lượng đường trong máu một cách hợp lý.

Ngoài ra, các hạt ô nhiễm có thể tràn vào máu với mức độ cao hơn của các phân tử gây viêm được gọi là “cytokine”, kích hoạt các tế bào miễn dịch xâm nhập vào các mô khỏe mạnh khác.

Theo một nghiên cứu năm 2014 được công bố trên tạp chí Sức khỏe Môi trường, phản ứng này không chỉ cản trở khả năng đáp ứng insulin của mô mà còn gây ra viêm nhiễm và có thể làm gián đoạn quá trình xử lý hormone và não chi phối sự thèm ăn của bạn.

Điều này có thể dẫn đến cảm giác đói ngay cả khi bạn đã hoàn toàn no và tạo cảm giác thèm ăn giả khiến bạn muốn ăn thêm, theo thời gian điều sẽ khiến bạn tăng cân. Các nhà nghiên cứu Berkeley phát hiện, trên thực tế, việc tiếp xúc với ô nhiễm không khí có thể dẫn đến 13,6 % tăng chỉ số khối cơ thể (BMI), số liệu phổ biến nhất cho cân nặng hợp lý.

Tình trạng viêm do ô nhiễm gây ra này cũng có thể dẫn đến một loạt các vấn đề sức khỏe, chẳng hạn như:

  • Béo phì
  • Bệnh tiểu đường
  • Tăng huyết áp

Nhưng các nhà nghiên cứu đã tìm ra mối liên hệ giữa ô nhiễm không khí và béo phì như thế nào? Cũng như nhiều đột phá khoa học, bằng chứng đều đến từ các nghiên cứu trên động vật, những phản ứng vật lý đối với các chất ô nhiễm trong không khí.

Nghiên cứu liên quan đến ô nhiễm không khí và béo phì

Một nghiên cứu năm 2010 trên Tạp chí xơ cứng động mạch, huyết khối và sinh học mạch máu lần đầu tiên giải quyết câu hỏi này. Trong khi xem xét cách sống ở các thành phố lớn có thể khiến mọi người có nguy cơ mắc bệnh tim cao hơn so với những người sống vùng nông thôn.

Trong nghiên cứu, một số con chuột được cung cấp không khí sạch, được lọc để thở trong khi những con khác tiếp xúc với loại không khí bẩn mà bạn thường thấy ở gần con phố thường xuyên tắc nghẽn. Các nhà nghiên cứu định kỳ cân những con chuột và thực hiện các bài kiểm tra để phân tích chức năng trao đổi chất của chúng.

o-nhiem-khong-khi-lien-quan-den-beo-phi
Ô nhiễm không khí liên quan đến béo phì

Chỉ trong 10 tuần, những con chuột tiếp xúc với không khí bị ô nhiễm đã hiển thị lượng mỡ cơ thể lớn hơn, cả xung quanh bụng và xung quanh các cơ quan nội tạng và các tế bào mỡ lớn hơn khoảng 20% ​​ở những con chuột tiếp xúc với không khí ô nhiễm.

Những con chuột béo hơn dường như cũng trở nên ít nhạy cảm hơn với insulin, một trong những triệu chứng đầu tiên trong sự phát triển của bệnh tiểu đường loại. Một số nghiên cứu khoa học cho thấy con người dễ gặp những hậu quả đáng báo động về sức khỏe tương tự.

Ô nhiễm không khí dẫn đến béo phì và các vấn đề sức khỏe khác

Một nghiên cứu đặc biệt đáng chú ý đã kiểm tra hồ sơ y tế của 62.000 người ở Ontario, Canada trong khoảng thời gian 14 năm.

Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng nguy cơ phát triển bệnh tiểu đường tăng khoảng 11% cho mỗi 10 microgam hạt mịn trong một mét khối không khí. Đây là một con số đáng lo ngại khi xem xét ô nhiễm PM 2.5 ở một số thành phố và khu vực bị ảnh hưởng bởi cháy rừng đã được ghi nhận.

Một nghiên cứu năm 2015 trên tạp chí PLOS One đã đưa ra bằng chứng tương tự về sự gia tăng huyết áp, kháng insulin và vòng eo trong gần 4.000 người sống trong một khu vực ô nhiễm cao.

Các bài viết liên quan:

Hạt siêu mịn là gì? (Phần 2)

Nến thơm: những nguy cơ tiềm ẩn

Trẻ em cũng dễ bị tổn thương

Các nhà khoa học đặc biệt lo ngại rằng ô nhiễm không khí có thể làm thay đổi quá trình trao đổi chất của trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, khiến chúng dễ bị béo phì khi lớn tuổi.

Một nghiên cứu năm 2012 được công bố trên Tạp chí Dịch tễ học Hoa Kỳ đã giải quyết câu hỏi này bằng cách kiểm tra sức khỏe của gần 800 trẻ em lớn lên ở quận Bronx của Thành phố New York từ năm 1998 đến năm 2006.

Nghiên cứu này được thực hiện nghiêm ngặt nhất có thể để đảm bảo kết quả chính xác nhất. Khi mang thai, các bà mẹ được yêu cầu mang theo một chiếc ba lô nhỏ để đo chất lượng không khí và điều này tiếp tục diễn ra trong bảy năm đầu đời của những đứa trẻ đó. Tính đến các yếu tố khác như chế độ ăn uống và thu nhập, trẻ em sinh ra ở các khu vực ô nhiễm cao có nguy cơ bị béo phì cao hơn 2,3 lần so với trẻ em sống ở các khu vực lân cận có chất lượng không khí sạch hơn.

o-nhiem-khong-khi-lam-thay-doi-qua-trinh-trao-doi-chat-khien-tre-beo-phi
Ô nhiễm không khí làm thay đổi quá trình trao đổi chất khiến trẻ béo phì

Hỗ trợ thêm cho những phát hiện này, một nghiên cứu năm 2017 về Béo phì ở trẻ em đã chứng minh rằng ngay cả trong sáu tháng đầu tiên, trẻ sơ sinh của các bà mẹ sống ở các khu vực ô nhiễm nặng có vẻ tăng cân nhanh hơn so với trẻ ở những nơi có không khí sạch hơn.

Một nghiên cứu năm 2016 được công bố trên tạp chí Hypertension đã thử nghiệm một nhóm nhỏ đối tượng ở Bắc Kinh trong hai năm. Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng bất cứ khi nào khói bụi của thành phố lớn bao trùm bầu trời, các chỉ số về sự phát triển như kháng insulin và tăng huyết áp đạt đỉnh điểm, cung cấp bằng chứng cụ thể hơn về chất lượng không khí có thể liên quan trực tiếp đến các quá trình trao đổi chất dẫn đến béo phì.

Ô nhiễm không khí là một vấn đề toàn cầu

Khi các nghiên cứu khoa học tiếp tục làm sáng tỏ mối liên hệ giữa việc tiếp xúc với ô nhiễm không khí và bệnh béo phì, bạn có thể làm gì để bảo vệ mình khỏi một mối đe dọa dường như có mặt khắp nơi?

Cộng đồng khoa học nhấn mạnh rằng, rủi ro do chất lượng không khí kém không nên được xem là cơ sở của bệnh béo phì mà không xem xét các khía cạnh khác trong lối sống của bạn, chẳng hạn như chế độ ăn uống hoặc hoạt động thể chất. Tuy nhiên, với số lượng lớn người dân sống ở các thành phố bị ô nhiễm không khí, lên tới 68% dân số thế giới vào năm 2050, theo Liên Hợp Quốc thì rủi ro lâu dài có thể rất lớn.

Vì vây, một số biện pháp có thể giúp cải thiện chất lượng không khí trên phạm vi toàn cầu bao gồm:

  • Hạn chế các phương tiên cơ giới lưu thông trong các khu đô thị đông dân cư để giảm thiểu ô nhiễm.
  • Thiết kế lại đường phố để làm cho chúng thân thiện hơn với người đi bộ và người đi xe đạp
  • Tăng cường đầu tư vào các nguồn năng lượng tái tạo, chẳng hạn như gió và mặt trời

Giảm cân là một thử thách đủ lớn mà không phải lo lắng về các chất ô nhiễm vô hình tàn phá sự trao đổi chất của bạn.

Mặc dù ô nhiễm không khí ngoài trời nằm ngoài tầm kiểm soát của bạn, nhưng bạn có thể kiểm soát chất lượng không khí trong nhà, đặc biệt là mức độ độc hại PM2.5 và tạo ra những thay đổi tích cực trong cuộc sống của bạn.

Một chế độ ăn uống lành mạnh và tập thể dục thường xuyên vẫn là chìa khóa quan trọng nhất để thành công trong hành trình kiểm soát cân nặng của bạn, nhưng một chút không khí sạch sẽ có thể giúp tăng cường sức khỏe của bạn.

 

 

Tag: #onhiemmoitruongvn, #onhiemkhongkhi, #tangcan, #beophi, #benhtieuduong, #huyetapcao, #hatmin, #hatsieumin, #chayrung, #tresosinh, #treem, #giamcan. 

Search: onhiemmoitruongvn, ô nhiễm không khí, tăng cân, giảm cân, béo phì, bệnh tiểu đường, huyết áp cao, hạt mịn, hạt siêu mịn, cháy rừng, trẻ em sơ sinh, trẻ sơ sinh,

 

Nguồn: Sưu tầm